Om te kunnen garanderen dat de patiënt/cliënt goede en veilige zorg ontvangt is het noodzakelijk dat professionals, bestuurders en interne toezichthouders van zorginstellingen ieder hun verantwoordelijkheid kennen en deze ook uitvoeren. De inspectie laat in haar rapport dat onlangs uitkwam zien hoe dit optimaal kan functioneren. Deze bevindingen zijn niet vrijblijvend: ze zijn voor iedereen in de zorg een spiegel en tegelijk een appèl om hier ernst mee te maken.

De inspectie ziet bij haar dagelijks toezicht dat incidenten en calamiteiten in de zorg vaak voortkomen uit het feit dat deze verantwoordelijkheidsverdeling vaak niet goed is geregeld en/of niet goed functioneert. Dit belemmert ook dat de inspanningen om kwaliteit en veiligheid van zorg te verbeteren succesvol zijn. Daarom heeft de inspectie onderzoek gedaan bij een aantal zorginstellingen in de ggz, in de care (verpleeg- en verzorgingshuizen, thuiszorg, gehandicaptenzorg), en in ziekenhuizen. De inspectie is op zoek gegaan naar de principes waarom sommige instellingen goed functioneren en welke lessen geleerd zijn in zorginstellingen die door een diep dal zijn gegaan.

Belangrijkste voorwaarden
De belangrijkste voorwaarden zijn: professionals werken samen, spreken elkaar aan als het fout gaat en leggen verantwoording af aan het bestuur; bestuurders zien kwaliteit en veiligheid als hun kerntaak, vragen verantwoording over de resultaten van de zorg en grijpen zo nodig tijdig in als dat nodig is; raden van toezicht letten niet alleen op de financiën maar zien erop toe dat bestuurders hun eindverantwoordelijkheid voor kwaliteit en veiligheid ook waarmaken.

Niet vrijblijvend
Het rapport is een oproep aan instellingen om zich hieraan te spiegelen en ervoor te zorgen dat de rollen en verantwoordelijkheden van professionals, bestuurders en interne toezichthouders goed zijn geregeld en ook goed functioneren. Het belang van de patiënt/cliënt en zijn actieve betrokkenheid bij de zorgverlening moet daarbij aantoonbaar leidend zijn. Dit kan en mag voor niemand meer vrijblijvend zijn.
De inspectie zal het komend jaar daarom alle betrokkenen stimuleren om hier ernst mee te maken en te laten zien welke verbeteringen noodzakelijk zijn. Gebruik makend van de ervaringen uit het veld zal de inspectie eind 2010 haar verantwoordelijkheid nemen om toezichtnormen vast te stellen voor goed bestuur en intern toezicht, inclusief de wijze waarop de inspectie hierop toezicht zal houden. Bij ernstige calamiteiten zal de inspectie expliciet nagaan hoe de verantwoordelijkheidsverdeling in die zorginstelling functioneert.
De inspectie zal alle sectoren actief gaan betrekken bij verbeteringen in sturing op kwaliteit en veiligheid.

Meer informatie: De Staat van de Gezondheidszorg